Công nghệ sấy đông khô (hay còn gọi là sấy thăng hoa) là một phương pháp tiên tiến giúp loại bỏ độ ẩm trong thực phẩm bằng cách cấp đông ở nhiệt độ thấp rồi làm bay hơi nước bằng chân không. Để đảm bảo chất lượng sản phẩm và hiệu quả sản xuất, việc vận hành máy đúng cách là vô cùng quan trọng. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết cách sử dụng và bảo dưỡng máy sấy thăng hoa một cách dễ hiểu và khoa học.
1. Tìm hiểu cấu tạo và nguyên lý hoạt động
Trước khi vận hành, người sử dụng cần nắm rõ cấu tạo và nguyên lý hoạt động của máy. Một máy sấy đông khô thường bao gồm:
- Buồng sấy
- Hệ thống làm lạnh
- Hệ thống hút chân không
- Bộ gia nhiệt tuần hoàn
- Hệ thống điều khiển tự động
Thực phẩm được làm lạnh sâu, sau đó nước trong thực phẩm sẽ thăng hoa (chuyển trực tiếp từ thể rắn sang hơi) trong môi trường chân không. Phần hơi nước này sẽ được giữ lại nhờ bộ ngưng tụ, tránh làm ảnh hưởng đến quy trình sấy.
2. Các bước vận hành máy
Bước 1: Chuẩn bị nguyên liệu và thiết bị
- Sắp xếp thực phẩm đều lên khay sấy.
- Kiểm tra xem tất cả bộ phận máy có hoạt động tốt không, hệ thống điện, nước, chân không đều ổn định.
Bước 2: Đặt thông số
- Cài đặt nhiệt độ làm lạnh, thời gian làm lạnh, độ chân không, nhiệt độ sấy và thời gian sấy phù hợp với loại thực phẩm.
Bước 3: Bắt đầu quá trình sấy
- Khởi động hệ thống làm lạnh để đông nhanh nguyên liệu.
- Khi thực phẩm đạt nhiệt độ yêu cầu, kích hoạt bơm chân không để tạo môi trường sấy.
- Sau đó bật hệ thống gia nhiệt để bắt đầu quá trình thăng hoa, theo dõi các chỉ số nhiệt độ, áp suất và độ khô thực phẩm.
Bước 4: Kết thúc và lấy sản phẩm
- Khi thực phẩm đã khô hoàn toàn, tắt hệ thống làm lạnh và hút chân không.
- Lấy khay ra, xả nước ngưng, vệ sinh thiết bị và chuẩn bị cho mẻ tiếp theo.
3. Vệ sinh và bảo dưỡng thiết bị
- Sau mỗi lần sử dụng, lau dọn sạch sẽ buồng sấy và khử trùng nếu cần.
- Kiểm tra định kỳ các bộ phận như: máy nén lạnh, bơm chân không, ống dẫn,…
- Nếu phát hiện bất thường, cần liên hệ bộ phận kỹ thuật để được xử lý kịp thời.
4. Kết luận
Vận hành đúng cách và bảo dưỡng thường xuyên sẽ giúp máy sấy đông khô hoạt động ổn định, kéo dài tuổi thọ và đảm bảo sản phẩm đầu ra đạt chất lượng cao. Đặc biệt với các sản phẩm như thực phẩm chức năng, dược phẩm hay nông sản cao cấp, sấy thăng hoa là lựa chọn lý tưởng để giữ nguyên màu sắc, hương vị và giá trị dinh dưỡng.
